Een tuin enkel om in te luieren? Nee hoor! Benut hem optimaal door ook een kruidenhoekje aan te planten. Het heeft tal van voordelen. Kruidenkenner Dominique van Kruidenkenniscentrum Herkenrode verklapt je alles over deze groene glorie. 

Zweer jij als kruidenspecialist bij alternatieve geneeskunde op basis van kruiden?

In sommige gevallen kunnen kruiden een ondersteuning vormen bij ziekten. Doe dit wel altijd in overleg met jouw arts. Hij is de enige die een exacte diagnose kan stellen. Bovendien kunnen kruiden ook bijwerkingen vertonen die een mogelijk gevaar zijn voor je gezondheid. Laat je dus steeds goed informeren.

Alternatieve geneeskunde wordt vaak als ‘zweverig’ of als ‘huis-tuin- en keukenmiddeltje’ bestempeld. Wat denk jij hierover?

Het gebruik van kruiden stamt uit de tijd dat er nog geen geneesmiddelen beschikbaar waren en onze voorouders zich moesten behelpen met datgene wat ze in de natuur aantroffen. Deze wilde kruiden hebben hun nut door de eeuwen heen bewezen. Denk maar aan venkelthee bij maagkrampjes van baby’s: een middeltje dat nog steeds door huisartsen wordt voorgeschreven.

INTERVIEW: Leer alles over kruiden met Dominique - flashmagazine.be
Brandnetel werkt bloedzuiverend. ©Foto door Joris Luyten.

Is geneeskunde op basis van kruiden volgens jou een gezonder alternatief?

Kruiden kunnen sommige geneesmiddelen vervangen en zijn meestal beter verdraagbaar voor de maag. Het probleem bij een vers kruid is wel dat je nooit exact de hoeveelheid werkzame stof in dat kruid kan bepalen. Dat kan verschillen en hangt van het tijdstip van de oogst af of de hoeveelheid zonuren, hoeveelheid water, de bodemgesteldheid… Er bestaan tegenwoordig wel gestandaardiseerde kruidenpreparaten die je bij de apotheker of kruidenspecialist kan verkrijgen.

Nogmaals, doe dit enkel in samenspraak met je arts! Kruiden kunnen namelijk een invloed uitoefenen op je bloedruk, hartslag… Ze kunnen zelfs medicatie die je al hebt ingenomen versterken of verzwakken, waardoor je bij langdurig kruidengebruik in ernstige problemen kunt komen.

Heeft Herkenrode, of de regio, ook een streekkruid?

Dan denk ik aan moerasspirea, een kruid dat de hele Demervallei bedekt. Als je goed kijkt naar de naam van dit kruid, haal je er al snel een bekend geneesmiddel uit, namelijk het aspirientje. Thee van dit kruid werd vroeger ook ingezet tegen ontstekingen, bij tandpijn en tegen koorts. Door de samenstelling van de werkzame stof in moerasspirea heeft deze geen nadelige werkingen voor de maag.

Het nadeel is wel dat je geen juiste dosissen kan bepalen bij het drinken van een kopje thee en dat het een invloed kan uitoefenen op hartmedicijnen.

Interview met kruidenkenner Dominique - flashmagazine.be
©Kruidenkenniscentrum Herkenrode

Hoe worden kruiden gebruikt op vlak van cosmetica?

De componenten en etherische oliën van kruiden worden dikwijls gebruikt in crèmes en oliën voor de huid. Zo wordt bijvoorbeeld goudsbloem gebruikt om nieuwe huid aan te maken, kamille als ontstekingswerend middel, lavendel als wondhelend en arnica tegen kneuzingen. Aloë vera is een klassiek middeltje tegen huidveroudering dankzij de grote hoeveelheden aan slijmstoffen die verzachtend werken en een droge huid en rimpels tegengaan. Een gelijkaardige werking hebben kweepeerpitten die ook vaak gebruikt worden in cosmetische kruidenpreparaten.

Voor welke doeleinden gebruik jij kruiden in het dagelijkse leven?

Ik drink elke morgen bij het ontbijt een kannetje groene thee wat goed als antioxidant is. Tijdens het onderhoud van de tuin snoep ik regelmatig enkele zaadjes van mariadistel. Die zijn goed voor de lever. Bij het koken staat een resem kruiden op het programma: gember, geelwortel, komijn, anijs, venkel, peterselie, roomse kervel, knoflook, druiven, kolen in al hun vormen, cassisbessen… Ik gebruik ze dagelijks! Elk van deze kruiden heeft zijn specifieke kenmerken. De één is goed voor de vertering, terwijl de ander een preventieve werking naar ziekten heeft. Kruiden kunnen dus wel degelijk een ondersteuning bieden naar algemeen welzijn en gezondheid.

INTERVIEW: Leer alles over kruiden met Dominique - Flashmagazine

Wat is het strafste verhaal dat je in je carrière al hebt meegemaakt/verwezenlijkt dankzij kruiden?

Een huisdokter had last van een ontsteking aan zijn dikke teen en zag er geen genezing in vorderen. Hij oogstte een stuk smeerwortel, maakte dat zuiver en plette het fijn in een mortier. Dat mengsel deed hij in zijn voetbad en hij liet zijn voeten er 20 minuten in weken… De pijnlijke ontsteking was weg!

Let wel op bij het gebruik van smeerwortel en gebruik het enkel uitwendig. Smeer het ook nooit op open wonden, want de plant is giftig.

Kan je één van jullie workshops beschrijven?

Onlangs organiseerden wij de workshop ‘Zelf pesto maken’. Hierin werd uitvoerig uitgelegd welke kruiden het beste geschikt zijn om dit te maken. Zelfs kruiden uit onze wilde natuur kwamen aan bod. Uiterst geschikt zijn daslook, look-zonder-look, zevenblad…

Interview met kruidenkenner Dominique - flashmagazine.be
©Pesto van daslook. Foto door Joris Luyten

In een korte demo werden een aantal technieken getoond en daarna gingen de deelnemers zelf aan de slag om heerlijke kruidenpesto’s te maken. Het recept werd zo uitgewerkt dat je het gemakkelijk achteraf thuis kan namaken. Voldaan keerde iedereen huiswaarts met enkele kommetjes zelf gemaakte pesto’s onder de arm.

Bij de workshop ‘Natuurlijke verzorging’ ging de aandacht naar vochtinbrengende crèmes, appel gezichtslotion, gezichtsmaskers van yoghurt limoen en aardbei, antirimpelcrème, huiduitslag en roos. Ook hier gaven we een korte theoretische uitleg, een demo en dan mochten de  eigengemaakte kruidencosmetica gemaakt worden.

Wil je graag ook eens een workshop bijwonen? Ze starten om 19u en eindigen rond 22u. In de tussentijd kan je genieten van een heerlijk kopje kruidenthee of van de schitterende abdijbieren van Herkenrode. Bovendien worden deze workshops door een ervaren herborist van het Kruidenkenniscentrum van Herkenrode gegeven.